Lithiumbatterijen | Wel of geen gevaarlijke stof bij opslag?

Lithiumbatterijen zijn ‘hot topic’. Voor het vervoer zijn ze aangemerkt als gevaarlijke stof, maar op het gebied van opslag is nog veel onduidelijk. Recent is door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat de ‘Circulaire risicobeheersing lithium-ion energiedragers’ uitgekomen, vooruitlopend op de PGS-37 van volgend jaar (2022). In dit artikel licht Teun Graven, docent Wet- en regelgeving Gevaarlijke Stoffen – de belangrijkste voorschriften toe.

Om te beginnen, moeten we eerst een stap terug. Vanwaar de verwarring of lithiumbatterijen wel of geen gevaarlijke stof zijn in geval van opslag? “Als het gaat om de opslag van verpakte gevaarlijke stoffen komt de PGS-15 in beeld’’, legt Teun uit. “Lithiumbatterijen
­voldoen ­aan ­de ­definitie ­van ­gevaarlijke­ stoffen die de PGS-15 hanteert. Toch vallen zij niet onder de reikwijdte ervan. Dat betekent dat de PGS-15 voor lithiumbatterijen niet van toepassing is. Het ligt voor de hand om de conclusie te trekken dat lithiumbatterijen voor opslag geen gevaarlijke stoffen zijn, maar dat is te kort door de bocht.’’

Verwarring met impact

Teun vervolgt: “De huidige wet- en regelgeving betreft lithiumbatterijen kan voor veel verwarring zorgen. “Ze vallen wél onder de reikwijdte van het Activiteiten-besluit Milieubeheer en ook onder diverse andere wetten en regelingen. De gevolgen daarvan moet je niet onderschatten. Zo kan bijvoorbeeld voor opslag van lithiumbatterijen een vergunningplicht gelden en kan de zorgplicht voor de omgeving van grote impact zijn. Deze kan in sommige gevallen aanleiding geven voor opslag in brandcompartimenten met blusinstallatie. Iets wat je beslist goed op orde moet hebben.”

Regelgeving rondom lithium-energiedragers is een complex onderwerp

Regelgeving in ontwikkeling

Omdat regelgeving rondom lithium-energie-dragers een complex onderwerp is, kan het inschakelen van deskundige ondersteuning door consultants wenselijk zijn. “In een eerste poging om meer duidelijkheid te verschaffen heeft het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat de ‘Circulaire risicobeheersing lithium-ion energiedragers’ gepubliceerd’’, vervolgt Teun. “Deze circulaire is bedoeld als handreiking voor het bedrijfsleven en het bevoegd gezag. Er worden maatregelen in beschreven die veiligheid verhogend werken bij opslag van lithium-ion energiedragers.’’

“Eén van de belangrijkste veiligheid verhogende maatregelen die beschreven staat, is de aanbeveling om lithium-ion energiedragers op te slaan in brandcompartimenten met een brandoverslag van minimaal zestig minuten’’, zegt hij. “Er wordt onderscheid gemaakt tussen vier verschillende schaalniveaus van opslag, afhankelijk van de hoeveelheid en de inhoud van de energiedragers. Persoonlijk verwacht ik dat deze aanbeveling met de introductie van de PGS-37 een verplichting wordt.’’

Maatregelen in en rond opslagvoorziening

Naast de maatregelen om de brandveiligheid te vergroten, beschrijft de circulaire ook maatregelen rondom verantwoord stapelen en de markering van de opslaglocaties. “De circulaire beveelt aan om pallets met lithium-ion dragers niet te stapelen’’, vervolgt Teun. “Uiteraard kunnen ze wel boven elkaar in palletstellingen geplaatst worden. Daarbij wordt aanbevolen om een vrije ruimte van vijftig centimeter te houden tussen de bovenzijde van de bovenste pallet ende onderzijde van het dak. In de praktijk zal ook rekening gehouden moeten worden met hoogte beperkingen die gelden vanwege de aanwezige blusinstallatie.’’

Veiligheid van de omgeving

In geval van incidenten en calamiteiten kan de opslag van lithium-ion energiedragers een groot risico vormen voor de omgeving. “Het Activiteitenbesluit beschrijft op dit moment wel veiligheidsafstanden voor op-slagvoorzieningen van verpakte gevaarlijke stoffen, maar deze houden nog niet voldoende rekening met de impact van lithium-ion energiedragers’’, stelt Teun. “Hier zal ongetwijfeld meer aandacht voor komen. Belangrijk is dat houders van deze energiedragers in contact treden met de betreffende Veiligheidsregio. In overleg kan een passende locatie voor de opslag worden gezocht. Ook kan dan direct rekening worden gehouden met de voorwaarden die de Veiligheidsregio stelt aan bereikbaarheid door hulpdiensten en beschikbaarheid van risico-informatie voor deze partijen.”

De PGS-37 geeft specifieke voorschriften voor het veilig opslaan van lithiumbatterijen

Tot slot

Uiteindelijk zal de genoemde circulaire plaatsmaken voor de PGS-37. Deze is nu in ontwikkeling en zal, naar verwachting, medio 2021 gereedkomen. De PGS-37 geeft specifieke­ voorschriften­ voor­ het ­veilig­ opslaan van lithiumbatterijen en zal, net als de PGS-15 nu al, geborgd worden in de andere wetten of regelingen.

ADR

Nieuwe ontwikkelingen rond (verlopen) ADR chauffeur certificaten

Vanaf 16 maart is het weer toegestaan ADR Chauffeursopleidingen te volgen. Ook het examineren (CBR) is vanaf die datum weer toegestaan.

Geldigheid certificaten – Multilaterale Overeenkomst (MO) M333
Om het verlopen van certificaten enigszins op te vangen, heeft Nederland de Multilaterale Overeenkomst (MO) M333 ondertekend. Deze overeenkomst regelt dat de ADR chauffeur certificaten die verlopen tussen 1 maart 2021 en 1 september 2021 automatisch verlengd worden tot 30 september 2021.

Voorwaarde is wel dat de chauffeur vóór 1 oktober 2021 een verlengingsopleiding heeft gevolgd en een nieuw examen heeft afgelegd. De geldigheidsduur van het nieuwe ADR certificaat gaat dan in per de verloopdatum van het ouder certificaat.

Let op: De M333 is alleen geldig in de landen die de MO hebben ondertekend. Helaas zijn dit niet alle (Europese) landen. Onder andere België heeft bijvoorbeeld de MO niet ondertekend. In de landen die de MO niet ondertekend hebben, is een verlopen ADR chauffeur certificaat dus ook echt niet geldig! Voor een actueel overzicht  van landen die de MO M333 ondertekend hebben, kijk op: https://unece.org/adr-multilateral-agreements

Extra cursusdata ADR-Cursussen 
De inschrijving voor een ADR-cursus is weer geopend. Via onze website kunt u zich aanmelden. Wij hebben extra data ingepland om zo een ieder de gelegenheid te geven het certificaat te behalen en/of tijdig te verlengen. Kijk op deze pagina voor ons volledig ADR- cursusaanbod en data.

Neem contact met ons op
Wilt u meer weten over onze cursussen, online trainingen, videoklassen en incompany mogelijkheden? Neem dan contact op met onze backoffice, zij vertellen u hier graag meer over. Mogelijk dat wij u, in verband met drukte, niet direct telefonisch te woord kunnen staan, wij verzoeken u dan uw vraag per e-mail te sturen naar training@specialcargo.nl

 

Download MO M333

Droogijs. Vervoer en opslag van het Pfizer vaccin.

Woensdag was het V-day.; de dag waar lang naar werd uitgekeken. De eerste Pfizer-vaccinatie is gezet. Een belangrijke stap om ons uit de coronacrisis te helpen. Het vaccin van Pfizer moet bij -70 graden Celsius worden bewaard en vervoerd. Dat is een ingewikkelde logistieke operatie. Droogijs is het meest praktische middel om deze constante lage temperatuur te garanderen. Maar, wat is droogijs precies? Hoe werkt het en wat zijn de gevaren van deze stof? Jannie van Vliet, docent Wetgeving Gevaarlijke Stoffen legt het uit. 

Droogijs – of koolzuursneeuw – is de vaste vorm van koolstofdioxide. Het wordt vooral gebruikt om te koelen; voedingsmiddelen, maar ook vaccins. Daarnaast kennen we deze stof uit de theatertechniek: er kan een rookgordijn mee worden gecreëerd of laaghangende nevel.

Hoe wordt droogijs gemaakt?

Een stukje natuurkunde: Bij de productie van droogijs wordt CO2-gas onder druk eerst vloeibaar gemaakt en vervolgens door kleine openingen geperst. Zo ontstaat witte, zeer koude koolzuursneeuw. Dit droogijs heeft een temperatuur van -79 graden Celsius. Komt de temperatuur boven de -79 graden? Dan sublimeert het droogijs. Dat is iets anders dan smelten. Droogijs gaat direct over van vaste stof naar gas. Er blijft geen vocht achter. Vandaar de naam droogijs.

Vanwege de gevaren voor verstikking, brandwonden en het bezwijken van de verpakking is het verpakken en vervoeren van droogijs aan regels verbonden.

Sublimeren stopt niet

Het advies is om droogijs zo kort mogelijk voor gebruik aan te schaffen. Je kunt het sublimeren namelijk niet stoppen; alleen afremmen. Hoe dan ook zul je per dag tussen de 2,5 en 5 kg droogijs verliezen. Dat betekent dat je tussen de 1.35 m3 en 2.7 m3 kooldioxidegas verkrijgt, wat de zuurstof in een ruimte verdrijft. Daar komen we bij de gevaren van droogijs op terug.

Bewaren

Droogijs moet bewaard worden in een goed geïsoleerde bak. Een dikke koeler van piepschuim is voldoende om het droogijs gedurende lange tijd te bewaren. Het is wel belangrijk dat de bewaarbak niet volledig luchtdicht is. Wanneer het droogijs in gas verandert heeft het ruimte nodig om te kunnen ontsnappen. Wanneer het gas niet kan ontsnappen, is het gevaar dat er druk wordt opgebouwd waardoor de verpakking bezwijkt.

Gevaren

Naast het gevaar van drukopbouw kent de stof droogijs nog meer gevaren. Als droogijs sublimeert, ontstaat een verstikkend gas. Dit komt omdat het koolzuurgas zwaarder is en alle zuurstof uit een ruimte wegdrukt. Het goed ventileren van ruimtes waarin droogijs bewaard en gebruikt wordt is dus essentieel. Daarnaast heeft droogijs de constante temperatuur van -79 graden Celsius. Dat betekent dat het bevriezing van de huid en de ogen kan veroorzaken, met brandwonden tot gevolg. Draag daarom altijd handschoenen en een veiligheidsbril bij contact met droogijs.

Als droogijs sublimeert, ontstaat een verstikkend gas. Het goed ventileren van ruimtes waarin droogijs bewaard en gebruikt wordt is essentieel.

Regels aan vervoer

Vanwege de gevaren voor verstikking, brandwonden en het bezwijken van de verpakking is het verpakken en vervoeren van droogijs aan regels verbonden. De verpakkingen moeten zeer lage temperaturen kunnen weerstaan, het vrijkomen van gas verhinderen en voorkomen dat drukopbouw plaatsvindt. De verpakkingen moeten duidelijk zichtbaar en leesbaar gekenmerkt worden met het UN-nummer en ADR-stofnaam, aangevuld met ‘als koelmiddel’ of ‘als conditioneringsmiddel’, bijvoorbeeld: UN 1845 Droogijs, als koelmiddel.

Voertuigen en containers waarin verpakkingen met droogijs worden vervoerd moeten een speciaal waarschuwingsteken dragen op een plaats waar het gemakkelijk wordt gezien door personen die het voertuig of de container openen of willen betreden.

Onverpakt droogijs

Droogijs dat in onverpakte vorm wordt gebruikt mag niet in direct contact komen met de metalen constructie van de transporteenheid. Er moeten maatregelen worden genomen om voor voldoende isolatie te zorgen door tussen het droogijs en de transporteenheid een minimale scheiding van 30 mm te realiseren, bijvoorbeeld met een materiaal dat een lage warmtegeleiding heeft, zoals hout.

Gebruikte taal/talen

Kenmerking en opschriften op verpakkingen, voertuigen en containers en de informatie in het vervoerdocument, moeten zijn gesteld zijn in de taal van het land van afzending. Als dit niet het Frans, Duits of Engels is, moet het tevens in het Frans, Duits of Engels. Voor vervoer binnen Nederland is de Nederlandse taal voldoende.

Hulpdocument voor werkgevers

Onze specialisten een handig hulpdocument gemaakt voor werkgevers en werknemers die werken met droogijs. Een handig, overzichtelijk document met de belangrijkste risico’s en handelingen omtrent werken met droogijs. Download het hulpdocument hier.

Tot slot

Tot slot nog even de feiten en cijfers omtrent droogijs op een rij:

  • Extreem koud: -79C
  • Koolstofdioxide in vaste vorm
  • Geschikt voor het conserveren van voedsel en vaccins
  • Geschikt voor het creëren van mist in een theatervoorstelling
  • Geschikt om op moleculair niveau culinaire gerechten te maken
  • Verstikkingsgevaar – goed ventileren!
  • Kans op brandwonden – draag veiligheidsbril en handschoenen

Meteen droogijs bestellen

Goederen in douaneloods opslaan? Doe de check!

Geïmporteerde goederen van buiten de Europese Unie opslaan zonder dat invoerrechten, accijnzen, heffingen of BTW dienen te worden afgedragen? Dat kan in een douaneloods – ook wel douane-entrepot genoemd. Ideaal. Veilig en in zorgvuldig beheer. Althans, daar ga je vanuit. Maar, hoe weet je zeker dat de goederen daadwerkelijk in goede handen zijn? Doe vooraf de check! Edwin van Leth, Customs Manager bij Special Cargo Services, geeft tips.

Voordelen
Gebruik maken van een douaneloods is ideaal indien nog niet duidelijk is welke bestemming de goederen krijgen óf wanneer de goederen van buiten de EU ook weer naar bestemmingen buiten de EU worden vervoerd. “Eigenlijk is de douaneloods gewoon een grote bedrijfshal waarin goederen kunnen worden opgeslagen, zonder dat ze in de EU hoeven te worden ingevoerd’’, legt Edwin uit. “Het grote voordeel is dat bij opslag in een douaneloods geen invoerrechten, accijnzen of BTW afgedragen hoeft te worden. Goederen mogen daar onbeperkt liggen. Een financieel aantrekkelijke optie indien nog niet duidelijk wat de bestemming van de goederen wordt.’’ De eerste douaneloods van Special Cargo Services bevindt zich straks in IJmuiden. Naar verwachting komen daar dit najaar de locaties Schiphol en Rotterdam bij.

Gevaar
Ondanks de zeer strenge wet- en regelgeving voor douaneloodsen, manifesteren zich regelmatig pioniers op de markt. En daar zit het gevaar. “Beschikt de eigenaar van de loods wel over alle benodigde vergunningen?’’, stelt Edwin hardop de vraag. “En wordt in de betreffende loods wel toegestaan wat jij met je product wilt doen? Is in de vergunning bijvoorbeeld opgenomen dat de gebruikelijke behandelingen, zoals ompakken en labelen, zijn toegestaan?’’

Doe vooronderzoek!
Edwin benadrukt dat je als klant niet voorzichtig genoeg kunt zijn en altijd vooronderzoek moet doen bij de Douane, de ILT of de politie of andere controlerende instanties. “Ook in dit geval geldt: voorkomen is beter dan genezen. Als uitkomt dat de goederen niet op de juiste wijze zijn opgeslagen of niet wordt voldaan aan de eisen van de vergunning, kan de douane overgaan tot verregaande maatregelen. Zowel voor de eigenaar van de douaneloods, als voor jou als eigenaar van deze producten gelden dan consequenties: boetes, in beslagname van goederen, fiscale strafbeschikkingen en zelfs het opleggen van een flinke dwangsom. Dan ben je echt verder van huis!’’

Excuses worden niet aanvaard. “Als eigenaar van de goederen kom je er niet mee weg dat je geen idee hebt van de vergunningen van de entrepothouder. Zowel de vergunninghouder als de eigenaar van de producten hebben altijd de taak te voldoen aan de wet.”

Douaneloods Gevaarlijke Stoffen
Voor wat betreft de douaneloods van Special Cargo Services gaat de dienstverlening een stap verder dan het opslaan van de goederen alleen. “Wij zijn gespecialiseerd in het opslaan, verpakken en vervoeren van alle gevaarlijke stoffen’’, vervolgt Edwin. “Dat betekent dat wij ook alle kennis en kunde in huis hebben voor het opslaan van bijvoorbeeld explosieven, giftige of brandbare (vloei)stoffen, maar kunnen ook voorzien in het ompakken van deze specifieke goederen. Kortom: een one-stop-shop.’’

Zowel de vergunninghouder als de eigenaar van de producten hebben altijd de taak te voldoen aan de wet.
Edwin van Leth, Customs Manager

Wereldveroveraars | Special Cargo College in 20 jaar de wereld over

Hans van der Maat, oprichter van Special Cargo, bezocht (bijna) alle landen van de wereld voor Special Cargo College. Acht maanden per jaar was hij van huis om trainingen te geven over gevaarlijke stoffen. Hoe kan het toch dat die Nederlanders heel de wereld rondreizen? “Net als met de waterkering”, stelt Hans. “Wij hebben de praktijkervaring. Dat geldt ook voor Special Cargo College.’’

Special Cargo College is voortgevloeid uit Special Cargo Services; een bedrijf dat zich richt op het verpakken en vervoeren van gevaarlijke stoffen. Hans van der Maat richtte dit bedrijf op met Huib den Dikken. De heren kennen elkaar uit de branche.
Jarenlang werkten ze samen bij het toen-malige Korps Controleurs Gevaarlijke Stoffen van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat. De veiligheid omtrent het omgaan met deze stoffen zit dus in hun DNA. In 1998 begonnen de twee voor zichzelf en werd Special Cargo Services een feit. Wat begon met een idee van twee heren, groeide uit tot een bedrijf met meerdere vestigingen in binnen- en buitenland.

18.000 cursisten

Al snel kwam de vraag naar opleidingen en externe veiligheidsadviseurs. Dat maakte dat in 2003 het bedrijf gesplitst werd: Special Cargo Services en Special Cargo College.
De opleidingstak van het bedrijf ging als een speer. Wereldwijd werden al meer dan 18.000 mensen getraind. “De vraag komt vanuit landen over de hele wereld’’, vervolgt Hans. “Medewerkers van bedrijven die met gevaarlijke stoffen werken moeten getraind worden om gecertificeerd te blijven. Wie door ons getraind is, vertelt het verder. Zo breidt ons mondiale netwerk zich nog altijd uit.”

We hebben te maken met mensen van allerlei nationaliteiten, maar zijn allemaal bezig met hetzelfde onderwerp

We maken de sprong naar 2017: Erik den Dikken (zoon van medeoprichter Huib) zet de zaak voort. “Dat is echt nooit mijn ambitie geweest’’, erkent hij lachend.
“Na mijn middelbare school heb ik eerst door Australië gereisd. Pas daarna ging ik studeren: International Business. Na die tijd wist ik nog steeds niet wat ik wilde. Toen nodigde mijn vader me uit om zolang in het bedrijf te komen werken. Dat heb ik gedaan en ben niet meer weggegaan. Daar heb ik nog geen dag spijt van gehad. Ons vak blijkt veelzijdiger dan ik me ooit voor had kunnen stellen. We hebben te maken met mensen van allerlei nationaliteiten en culturen, maar zijn allemaal met hetzelfde onderwerp bezig; namelijk veilig omgaan met het verpakken en vervoeren van gevaarlijke stoffen. Dat vind ik mooi.’’

In de toekomst staat competentiegericht leren centraal; de stof is volledig afgestemd op jouw functie

Geen stof uit een boekje

Hans van der Maat deed een stap terug en Erik werd operationeel directeur van zowel Special Cargo Services als van Special Cargo College. “In de combinatie van deze twee bedrijven zit onze kracht’’, legt Erik uit. “Onze mensen hebben zelf gewerkt met gevaarlijke stoffen en alle regelgeving die daarbij in acht moet worden genomen. Dat maakt dat zij deze kennis goed kunnen overdragen en zich in de ander kunnen verplaatsen. Wij delen geen stof uit een boekje. Wij delen ervaringen uit de praktijk.’’

Competentiegericht leren

En dan de toekomst. Hoe ziet dat eruit in opleidingsland? “In de toekomst staat competentiegericht leren centraal’’, licht Erik toe. “Dat is een heel mooie ontwikkeling. Want, hoe vaak gebeurt het dat een training slechts gedeeltelijk op jouw bedrijf toepasbaar is? Juist, veel te vaak. Dat gaat veranderen met competentiegericht leren; een aanpak waarbij de stof volledig is afgestemd op de functie die je uitoefent. Dat maakt dat je veel dieper op de stof in kunt gaan met een groep mensen die dezelfde functie uitoefent als jij. In deze vorm van leren zullen ook alle vormen van onderwijs met elkaar versmelten: E-learnings ter voorbereiding, klassikale bijeen komsten voor intervisie en digitale assessments. Zo krijg je echt eigen leerlijnen die je kunt volgen. Precies zoals jij daar behoefte aan hebt. Waar en wanneer je maar wilt.’’

 

Richtlijnen voor vervoer en opslag van lachgas

De laatste tijd krijgen wij bij Special Cargo College regelmatig vragen over het vervoer en de opslag van lachgas. In dit artikel geven wij informatie over de belangrijkste voorschriften waar aan voldaan moet worden.

Gassen zijn in zowel de vervoerswetgeving als in de regelgeving voor opslag aangemerkt als gevaarlijke stoffen. Lachgas wordt veelal verhandeld in drukhouders, zoals gasflessen en kleine gaspatronen. Daarbij is het gas onder druk of door sterke afkoeling vloeibaar gemaakt. Dit is bepalend voor de gevaar indeling in de wetgeving. Er wordt hierin onderscheid gemaakt tussen UN 1070, Distikstofoxide (Lachgas) en UN 2201, Distikstofoxide, sterk gekoeld, vloeibaar (Lachgas, sterk gekoeld, vloeibaar).

De gevaren van lachgas

Het gevaar van lachgas is tweeledig. Ten eerste is lachgas een oxiderende stof, wat betekent dat als het gas bij een brand betrokken raakt, het de brand gaat voeden met zuurstof. De brand wordt daardoor heftiger. Ten tweede wordt lachgas veelal onder druk vervoerd. Drukhouders die bij een brand betrokken raken kunnen exploderen. Recentelijk is een voertuig met lachgasflessen uitgebrand, waarbij de exploderende flessen de brokstukken tot 40 meter ver hebben weggeslingerd.

Gebruik van lachgas

Lachgas wordt gebruikt voor medicinale en technische doeleinden. Voor medicinale doeleinden wordt gebruik gemaakt van lachgas dat vermengd is met zuurstof. Dit type lachgas is geschikt voor menselijke consumptie. Dit wordt gebruikt als verdovingsmiddel door onder andere tandartsen en in toenemende mate als recreatieve drugs.
Voor technische doeleinden wordt lachgas onder andere gebruikt als drijfmiddel in slagroomspuiten en het opvoeren van auto’s op racecircuits. Dit type lachgas wordt niet vermengd met zuurstof, en is daardoor ook niet geschikt voor consumptie. Het is zeer zuiver lachgas (minimaal 99% zuiver), waardoor het bij inademing de longen verhinderd om zuurstof op te nemen. Dit geeft een vergrote kans op hersenbeschadigingen en zelfs overlijden.

Vervoer van lachgas (ADR)

Het vervoer van drukhouders met lachgas valt onder de voorschriften van het ADR. Een distributeur van lachgas, ook de verkoper die lachgas aflevert bij zijn klanten, moet voor dit vervoer zijn opgeleid. De chauffeur van het gebruikte voertuig moet een ADR certificaat voor bestuurders hebben. Eventuele bijrijders moeten een ADR bewustwordingscursus hebben gevolgd. Daarnaast geldt de verplichting voor deze bedrijven om een ADR Veiligheidsadviseur aan te stellen. Dit kan een eigen medewerker zijn die hiervoor is opgeleid, maar ook een extern ingehuurde veiligheidsadviseur.
Tijdens het vervoer zelf zijn veel ADR voorschriften van toepassing, waaronder:

  • Het aanwezig zijn van een vrachtbrief conform ADR;
  • Het vastzetten van de hele lading (dus niet alleen de drukhouders);
  • Het voeren van oranje ADR borden op de voertuigen;
  • Het aanwezig hebben van door het ADR voorgeschreven uitrusting in de voertuigen;
  • Het aanwezig hebben van ABC poederblussers;
  • Rijverbod door bebouwde kommen (m.u.v. voor laden en lossen);
  • Ventilatie van voertuigen.

Vervoer onder een vrijstelling

Als per keer maximaal 333 kg (netto) lachgas vervoerd wordt, is het mogelijk om het vervoer onder een vrijstelling uit te voeren. In dat geval hoeft aan enkele voorschriften van het ADR niet meer voldaan te worden. De meeste voorschriften van het ADR blijven, ook bij toepassing van de vrijstelling, gewoon van toepassing.

Als je als particulier lachgas wil gaan vervoeren, is dat toegestaan tot een maximale hoeveelheid van 2 kg (netto) per keer. Vervoer van grotere hoeveelheden dan 2 kg per keer, valt onder het ADR. Daarbij is het belangrijk te beseffen dat vervoer voor de distributie of verkoop van lachgas niet beschouwd wordt als vervoer door particulieren. Toepassing van de vrijstelling is soms nog wel mogelijk.

Het parkeren van voertuigen waarin drukhouders met lachgas aanwezig zijn (m.u.v. de eerder genoemde maximaal 2 kg) is niet overal toegestaan. Doorgaans mag dit alleen op terreinen van bedrijven waar gassen worden opgeslagen, en op locaties waarvoor een vergunning is afgegeven.

Opslag van lachgas (PGS-15)

Op de opslag van gevaarlijke stoffen is veel wet- en regelgeving van toepassing. De basisvoorschriften worden daarbij gegeven door de PGS-15 en de Activiteitenregeling Milieubeheer. Andere wet- en regelgeving bevat echter ook relevante voorschriften.
Als maximaal 50 kg lachgas opgeslagen wordt, zijn de voorschriften van de PGS-15 niet van toepassing. Het is dan wel belangrijk om de voorwaarden van de verzekeraar en eventuele verhuurder van het gebouw te bekijken. In de meeste gevallen wordt het door verzekeraars en eigenaren van woonhuizen, garageboxen en soms zelfs bedrijfspanden niet toegestaan om gevaarlijke stoffen op te slaan.

Melding verplicht

Als meer dan 50 kg lachgas wordt opgeslagen, wordt dit gezien als een bedrijfsactiviteit. Dat is ook het geval voor personen die hobbymatig lachgas verhandelen. Voordat deze hoeveelheden lachgas opgeslagen gaan worden, moet dit uiterlijk 4 weken van te voren via een Melding Activiteitenbesluit gemeld worden bij de regionale uitvoeringsdienst (bevoegde autoriteit). Zij komen regelmatig controleren of aan de voorschriften voor opslag van gevaarlijke stoffen wordt voldaan. Hierbij kan onder andere gedacht worden aan:

  • Opslag moet plaatsvinden in een gecertificeerd brandcompartiment dat minimaal 60 minuten brandwerend is;
  • De aanwezige blusinstallatie moet geschikt zijn voor de opslag van lachgas;
  • Maximaal 2.500 kg gevaarlijke stoffen per inpandig brandcompartiment;
  • Aanbrengen van veiligheidssignalering en aanwezig zijn van veiligheids-informatiebladen (Safety Data Sheets);
  • Aanwezigheid van een BHV organisatie;
  • Bescherming van de drukhouders tegen opwarming (o.a. door direct zonlicht).

Naarmate de hoeveelheid opgeslagen gevaarlijke stoffen groter wordt, worden meer voorschriften van toepassing. Zo moet vanaf een hoeveelheid van 2.500 kg opgeslagen gevaarlijke stoffen een PGS-15 opgeleide deskundige bij het bedrijf werkzaam zijn, en moet een stoffenregistratie (journaal) bijgehouden worden.
Omdat opslag van lachgas een bedrijfsmatige activiteit is, gelden ook de diverse wet- en regelgevingen die op Nederlandse bedrijven van toepassing zijn. Denk hierbij onder andere aan de ARBO wetgeving, die onder meer de verplichting oplegt tot het uitvoeren van een Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E).

Wat als niet voldaan wordt aan de voorschriften?

Als bij het vervoer of opslag van gevaarlijke stoffen, waaronder lachgas, niet aan alle wettelijke voorschriften voldaan wordt, kunnen hoge boetes uitgeschreven worden.
Als herhaaldelijk niet aan de voorschriften voldaan wordt, kan het bevoegd gezag in het uiterste geval zelfs bestuursdwang opleggen. In het onderstaande overzicht staan enkele boetebedragen van veel vastgestelde overtredingen.

Overtreding Maximaal
boetebedrag
Openen van de drukhouder door chauffeur € 500,-
Chauffeur niet opgeleid € 1200,-
Geen veiligheidsadviseur aangesteld € 1600,-
Geen, of onjuist ingevulde vrachtbrief € 1600,-
Ontbrekend of onjuist etiket op drukhouder € 1600,-
Onterecht door bebouwde kom rijden € 1600,-
Drukhouder niet (juist) gekeurd € 2400,-
Geen RI&E € 3000,-

Benieuwd wat wij voor u kunnen betekenen?

Special Cargo College verzorgt opleidingen en advies rondom vervoer en opslag van gevaarlijke stoffen. Daarnaast adviseren wij bedrijven en overheid en treden wij op als ADR veiligheidsadviseur. De onderstaande cursussen hebben betrekking tot vervoer en opslag van lachgas.

Diens Prijs Bijzonderheden
Cursus ADR chauffeur € 412,20 Elke 5 jaar herhalen
Cursus ADR bewustwording € 65,- Elke 2 jaar herhalen
Cursus ADR veiligheidsadviseur € 625,- Excl. Examenkosten | elke 5 jaar herhalen
Examenkosten ADR veiligheidsadviseur € 159,35 Elke 5 jaar herhalen
Cursus PGS-15 deskundige (VBGS) € 575,- Elke 5 jaar herhalen
Examenkosten cursus PGS-15 deskundige € 89,70 Elke 5 jaar herhalen
Optreden als extern ADR veiligheidsadviseur € 1800,- Vanaf tarief voor 1 jaar
Aanschaf brandcompartiment voor opslag € 6000,- Vanaf tarief